vrijdag 1 maart 2013

Recensie: De kunst van Kaizen

Bedot je brein
Deze week las ik het boek De kunst van Kaizen van Robert Maurer. Een geweldig boek dat uitlegt wat Kaizen is: de kunst van kleine stappen zetten, om zo grote veranderingen te kunnen bewerkstelligen. Want wie grote stappen zet, activeert een deel van het brein waar ook weerstand, verzet en angst vandaan komen. Kleine stappen zetten bedot het brein want het heeft dan niet door dat je toewerkt naar een doel. Maar die kleine stappen maken wel noodzakelijke verbindingen aan in je brein, waardoor de weg naar je doel toe wordt bereid.

Patronen
Dat zit zo: mensen zijn gewoontedieren. Wat we doen en denken, hoe we ons gedragen, dit zijn allemaal patronen. Die kun je beschouwen als groeven in een plaat. Hoe vaker we iets doen of denken, hoe dieper de groef. Daarom is het zo moeilijk om gedrag te veranderen, want voor je het weet donder je weer in de oude groef. Dat is immers vertrouwd.

Nieuw gedrag en herhaling van dat gedrag legt nieuwe verbindingen aan, een nieuwe groef. Ook al is dat gedrag een ieniemienie klein stapje. En die nieuwe verbindingen hebben we nodig om iets vol te houden.

Mislukte acties
Toen ik dat zo las, begreep ik beter waarom mensen eerst heel enthousiast gaan lijnen en er na 3 weken de brui aan geven. Of waarom we keurig weken lang uitkomen met een heel karig budget en dan ineens, als we ons slecht voelen, veel te veel geld uitgeven. Je negeert de oude groeven, maar je brein signaleert dat je met iets nieuws bezig bent en activeert verzet of weerstand. Dat hoeft niet voor iedereen te gelden, voor de ene mens is iets nieuws leren spannender dan voor de andere mens.

Onbewust Kaizen oefenen
Ik beoefen eigenlijk al best lang Kaizen als ik zo terugkijk op de afgelopen jaren. Ben ik van oorsprong iemand van grootse plannen en zevenmijlslaarzen, nu zijn de plannen er nog wel maar pak ik alles rustiger aan. Dat was in eerste instantie noodgedwongen door energieproblemen, maar ik merkte dat ik uiteindelijk veel meer voor elkaar kreeg met dit rustigere tempo en ben dat blijven doen, ook nu ik meer energie heb.

Stel eenvoudige vragen
Je kunt Kaizen beoefenen door hele eenvoudige vragen aan jezelf te stellen om te kijken wat voor kleine stap je wilt zetten onderweg naar een doel. Als je bijvoorbeeld je tanden wil flossen maar dat lukt nooit (geen zin, geen tijd) dan is de Kaizen methode één tand flossen per dag. Dat lukt wel! En dat doe je gewoon. Zo wen je aan de gewoonte zonder dwang. De volgende stap, twee tanden flossen is dan snel gemaakt. Van daaruit ga je verder. Je kunt jezelf motiveren door jezelf kleine beloningen te geven. Natuurlijk niet een stuk chocolade als je wilt afvallen, misschien beloon je jezelf dan bijvoorbeeld met een paar minuten langer onder de douche staan, als dat voor jou het toppunt van ontspanning is.

Kaizen en consuminderen
Als we Kaizen betrekken op consuminderen, dan kun je dat bijvoorbeeld gebruiken door langzaam te wennen aan een kleiner budget. Vaak gaat een noodgedwongen kleiner budget gepaard met woede en frustratie. Weerstand komt dan al snel om de hoek kijken. Afhankelijk van de situatie waarin je zit zou je aan jezelf kunnen vragen: 'wat is de kleinste stap die ik kan zetten om te besparen, bijvoorbeeld € 1,- per dag?' Dat voer je dan uit. Dat is toch € 365,- per jaar. Voor mensen die altijd op weg naar het werk een kop koffie kopen op het station, betekent dat misschien stoppen met die koffie te kopen. Neem in plaats daarvan een kleine thermoskan mee. Maar je kunt ook kleine stappen zetten door te beginnen met om de dag de koffie niet te kopen of een minder uitgebreide koffie te kopen. Geen dubbele cafe latte maar gewoon een simpele espresso.  Of in plaats van een koffie met een muffin alleen de koffie met een meegebrachte boterham. Begrijpen jullie wat ik bedoel? Je begint door ergens een minieme verandering aan te brengen en geeft jezelf de tijd daar aan te wennen. Merk je dat de verandering vertrouwd is geworden? Dan is het tijd voor een volgende stap.

Zo heb ik vier jaar geleden ons boodschappenbudget verlaagd op, naar ik nu begrijp, de Kaizen manier. Ik wist dat ons inkomen zou dalen en had uitgerekend waar we op moesten besparen. Dat was onder andere op het boodschappenbudget. Tussen het budget dat we uitgaven en dat wat uitgegeven kon worden vanaf het moment dat mijn inkomen achteruit zou gaan, zat een genante € 60,- per week. Eerdere pogingen om 'gewoon veel minder uit geven' waren jammerlijk mislukt. Nu begrijp ik niet waar we die extra € 60,- aan uitgaven, maar toen was het een substantieel onderdeel van het budget. € 60,- minder is best een flinke hap.

Ik had nog een half jaar om het op te lossen, ik wist namelijk precies wanneer mijn inkomen achteruit zou gaan. Vanaf dat moment heb ik het wekelijkse boodschappenbudget elke maand verlaagd met € 10,-. Dit had twee voordelen: € 10,- was te overzien, ik merkte het niet echt én ik kon er telkens een maand aan wennen, voordat ik de volgende stap maakte. Zonder al te grote problemen lukte het me toen om het budget stapsgewijs te verlagen, terwijl ik nota bene tegelijkertijd ook overstapte naar alles biologisch kopen.

Ook doen?
De basis van Kaizen is simpel. Met kleine stappen ontwijk je de weerstand die je brein automatisch opwerpt als je grote veranderingen door wilt voeren. Daarom:
  • Stel je eenvoudige vragen
  • Denk je eenvoudige gedachten
  • Voer je simpele acties uit
  • Los je kleine problemen op
  • Geef je jezelf kleine beloningen
  • Herken je kleine momenten
Ik vond het echt een geweldig boek! Makkelijk om te lezen en de theorie is echt meteen om te zetten in daden. Werkelijk alles wat niet lekker loopt, kan met deze methode worden aangepakt, van een kind dat niet wil eten tot besparen met kleine stapjes tot eindelijk sporten door gewoon met één minuut per dag te beginnen.Voor iedereen die moeite heeft om veranderingen door te voeren of aanhikt tegen het zetten van de eerste stap: lezen dit boek! Het is een klein boekje maar voor mij had het een enorme impact. De prijs van € 12,50 is sympathiek. Het is niet alleen een boek dat je jezelf gunt, maar ook heel leuk om weg te geven als cadeau aan iemand waarvan je weet dat hij of zij graag dingen anders zou willen aanpakken, maar altijd lijkt vast te lopen. En laten we eerlijk zijn, we lopen allemaal van tijd tot tijd vast. Dit boek kan je op weg helpen. En als je niet zo'n lezer bent, begin je gewoon met één bladzijde per dag.


De kunst van Kaizen
Robert Maurer
ISBN 9789032510688  / € 12,50


Ben jij iemand die grote stappen zet, of kleine? Waarom?
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...