zaterdag 15 januari 2011

Weekmenu

Inspectie van de groentelade levert een halve witte kool, een wortel en een komkommer op. De vriezer bevat nog snert, pastinaaksoep en wat roerbakgerechten. Vlees en vis is volop in huis (met dank aan de hamsterweken van Appie), ook heb ik nog tofu, aardappelen, rijst, pasta. Eigenlijk hebben we de meeste basisproducten al in huis om iets lekkers en verantwoords in elkaar te fröbelen. Er zijn deze week dus niet eens zo veel boodschappen nodig om een nieuw weekmenu te bedenken.

Wat eten we komende week?

  • Zuurkoolstamppot met rookworst en gebakken appeltjes en spekjes (specialiteit van Schatje)

  • Rijst met witte kool, prei, taugé en tofu met wellicht pindasaus

  • Groentekerriestoofpotje met spruitjes, wortel en knolselderij met rijst of aardappelen

  • Snert (vriezer) en een broodje brie (met dank aan de moeder van een vriendje van Zoon die dat voor een verjaardagsfeestje in huis haalde en vergat het op tafel te zetten. Niermand die het in dat gezin lust, dus dat eten we hier wel op!

  • Roerbak van kool met kipkokos (vriezer)

  • Oma kookt (die eten we niet op)

  • Eventueel een preizalmschotel uit de oven met rösti

We plannen iets meer vries dan vers deze week omdat mijn lijf momenteel een geheel eigen agenda leidt en koken al snel te belastend is. Dat betekent ook voorsnijden,voorkoken en in étappes koken. Maakt niet uit, het resultaat is evengoed lekker en gezond!

Voor nu staat er een brood te rijzen. We hebben vanmorgen boodschappen gedaan, maar door een misverstand sloegen we te weinig brood in. Nu is een deegje maken zo gebeurd (lang leve mijn gratis gekregen Kenwood mengmachine), dus straks is er lekker vers eigen gebakken brood. Meestal bak ik voor mijzelf zuurdesembrood en dat laat ik 24 uur rijzen, maar Schatje vindt zuurdesem te zwaar dus nu maak ik een gewoon gistbrood voor hem. Dat gaat een stuk sneller! Voor wie ook bakneigingen heeft:

Speltbrood

  • 500 gram speltmeel (of tarwemeel als je dat liever hebt)
  •  1 el zout
  •  1 zakje droge gist ( ik gebruik droge gist van Bruggeman, 1 zakje bevat 11 gram gist)
  •  1 el olijfolie
  •  ongeveer 3 deciliter lauwwarm water

Vet een broodblik in met de olijfolie. Meng het meel met gist en zout door elkaar in een kom. Voeg de olie en het water toe en kneed het geheel tot een deeg (met de hand of met een kneedmachine). Kneed het door tot je deeg soepel en zacht aanvoelt (op de hand duurt dit zeker wel 5 minuten). Als het stug aanvoelt, doe je er nog wat water bij. Is het natte derrie, dan is wat meel toevoegen een optie maar het zou kunnen dat het dan niet meer lukt om het brood goed te laten rijzen.

Leg het deeg in het bakblik en dek het af met een vochtige theedoek. Laat het op een warme, tochtvrije plek 45 minuten rijzen. Verwarm ondertussen de oven voor op 220 graden en breng wat water aan de kook. Giet het kokende water in een kom en zet deze onder in de oven (vochtige warmte bevordert een mooie soepele korst). Zet de vorm met het deeg in het midden van de oven en bak het brood het eerste kwartier op 220 graden. Breng daarna de temperatuur terug naar 200 graden en bak het brood nog in 30 tot 40 minuten gaar. Controleer de korst, als deze te donker wordt, bedek je de bovenkant wat aluminiumfolie. Na de baktijd, besprenkel je de bovenkant met wat water (of je gebruikt hiervoor een kwastje) en je laat het brood in de oven afkoelen met de deur open.

Je kunt afwisselen  door havermoutvlokken en/of pitten en zaden toe te voegen. Bak de eerste keer zonder extra vulling en als het goed lukt, kun je gaan experimenteren met wat vulling. Niet te veel en doe het voorzichtig, want je deeg rijst er minder goed door!

Als je liever geen gist eet, dan moet je morgen even kijken. Ik plaats dan een recept voor het maken van een zuurdesembrood. Dat doe ik in 2 delen: eerst het recept voor de starter (die we in plaats van gist gebruiken) en dan een paar dagen later het recept voor het desembrood zelf.

Jullie kunnen nog een paar uur stemmen op de ‘is er behoefte aan een consuminderkookboek’ vraag. Doen hoor!



vrijdag 14 januari 2011

Spaarcentjes consumindertips: tip 2

Schreef ik vorige week dat lezen weten is (tip 1, zie 6 januari), deze week is mijn tip:

Krijg inzicht door overzicht:
  • Zorg dat je weet wat er inkomt en uitgaat. Maak een overzicht gebaseerd op je afschriften en kijk waar ruimte is om te besparen
  • Hou vanaf nu van al je uitgaven een kasboek bij, doe dat gewoon in een schriftje of via de computer
  • Maak elk jaar een begroting en hou je daar aan. Kijk halverwege het jaar of deze nog klopt en pas zo nodig aan naar aanleiding van stijgende tarieven of consuminderplannen
  • Kies per periode of jaar telkens een bespaarobject en voer je reorganisatie door. Bijvoorbeeld goedkoper boodschappen doen, besparen op energie, opzeggen van abonnementen. Als iets afgehandeld is, ga je door naar het volgende plan. Beetje bij beetje aanpakken werkt beter dan alles tegelijk op zijn kop zetten

Hoe pak je dat aan? Heel simpel: ga aan de slag!
Pak je afschriften van het afgelopen jaar erbij, trek de stekker van de telefoon er uit, zet je mobiel uit en doe niet open als er wordt aangebeld. Dit is ff een klusje, maar levert wel veel op.
1)      Noteren
 Noteer alle uitgaven en inkomsten die je hebt, gebaseerd op je afschriften en verdeel dit onder in categorieën. Je kunt dit natuurlijk in een schriftje doen maar in excell werkt het een stuk sneller en krijg je sneller overzicht.
Bijvoorbeeld:
Uitgaven: Wonen (hypotheek, huur, gemeentebelastingen, water, energie); Verzekeren; Abbonnementen en Contributie; Vervoer (benzine, trein, anwb lidmaatschap); Huishouden; Persoonlijke verzorging (kleding, kapper); Recreatie; Medisch; Divers

Inkomsten: Salaris; Kinderbijslag; Huursubsidie of Renteaftrek; Anders

2)      Optellen en aftrekken
Tel alles bij elkaar op en trek het totaalbedrag van je uitgaven af van je inkomsten. Je ziet nu meteen of je problemen hebt of niet. Hou je elke maand geld over en kun je gaan sparen of moet je nu echt serieus aan de slag?

3)      Omrekenen van je periodieke uitgaven die niet maandelijks komen
Niet alle uitgaven komen maandelijks terug. Zo betaal je het anwb-lidmaatschap of de TV gids waarschijnlijk maar één keer per jaar. Reken dat om naar een maandbedrag en noteer het in het overzicht. Noteer ook wanneer de rekening komt. Zo weet je altijd wanneer je wat kunt verwachten.

4) Weet wat je vaste lasten zijn
Geef op je overzicht aan of een uitgave vast of variabel is. Je huur zal niet zomaar veranderen maar de post Recreatie, Medisch of Divers wisselt natuurlijk. Concentreer je op de vaste uitgaven die onvermijdelijk zijn. Hoeveel is dat?  Je krantenabonnement is dus geen vaste last die onvermijdelijk is maar luxe. Vast is: huur, energie, kosten zorgverzekering en vervoerskosten om naar werk of studie te komen. Het bedrag dat je overhoudt na het optellen van de vaste uitgaven is allereerst bedoeld voor aflossen, reserveringen en sparen.

5)      Aflossen, reserveren en sparen
Bepaal als je schulden hebt, allereerst een bedrag per maand dat je gebruikt om zo snel mogelijk af te lossen.
Heb je geen schulden dan begin je met sparen. Bepaal een percentage dat voor jou reëel is en zet dat meteen opzij op een spaarrekening zodra je salaris binnen is. Of liever: regel een automatische overschrijving.
Reserveren: vervolgens houden we ons bezig met de reserveringen voor variabele kosten die niet maandelijks zijn maar wel regelmatig terugkeren en waar je niet onderuit kunt komen: zoals onderhoud van je cv-ketel, anwb-lidmaatschap, cadeautjes voor familie, dierenartsbezoek, onderhoud CV ketel… tel al die bedragen op en zet het totaalbedrag op een aparte betaalrekening. Sinds ik dit doe, kom ik nooit meer tekort.
Hou bij de reserveringen ook rekening met een vast bedrag per maand voor vervanging van kapotte apparaten, zorgkosten. Kijk wat past binnen jullie budget. Wil je als je vaatwasser kapot gaat meteen een nieuwe of ben je blij met een 2ehands van de kringloopwinkel? In dat geval hoef je daar minder voor te reserveren.
Het geld van de kinderbijslag stort ik ook op een aparte rekening en hiervan worden alle uitgaven voor Zoon van betaald. Niet iedereen kan dit doen, dus voel je vooral niet schuldig als je van de kinderbijslag de energierekening betaalt.

6)      Boodschappenbudget
Nu kun je een boodschappenbudget gaan bepalen. Een vast bedrag per maand of per week waarmee je boodschappen doet. Zet niet te laag in. Het is makkelijker om uitgaven langzaam naar beneden te schroeven.

7) Kledingbudget
Nu kun je als je wilt een maandbedrag voor kleding vaststellen. Wij doen dat niet, ik koop kleding als we eens een  financiële meevaller hebben en Schatje koopt zijn kleding van een deel van zijn 13e maand.

8) Recreatie en andere niet echt noodzakelijke uitgaven
Wat nu nog overblijft (als er nog iets overblijft) is voor recreatie, film, divers, “verspilling”etc. In ieder geval voor de niet noodzakelijke uitgaven.

Het kan zijn dat je even bezig bent. Misschien heb je een bedrag ingevuld bij sparen en bedenk je dat je nu te weinig overhoudt voor de boodschappen. Het is dus even schuiven met de bedragen tot het klopt.

Nu heb je een begroting gemaakt die de basis vormt van je consuminderpogingen. Je houdt je uitgaven en inkomsten bij, liefst per maand en zo krijg je steeds meer inzicht. Ik gebruik voor mijn administratie deze sheet gevonden op het spaarblog van Ellen.

Het voordeel van dit overzicht is dat je precies weet waar je het geld aan uitgeeft. Je wordt ervan bewust of je dit wel wenselijk vindt. Als je voldoende overhoudt aan het eind van de maand, maakt het niet uit. Als je echter moet besparen om wát voor reden dan ook dan kun je nu gericht bepaalde posten naar beneden brengen.

Begin met de open deuren: het is heel verhelderend als je er achter komt dat je bijvoorbeeld omgerekend maandelijks € 50 aan contributie betaald voor allerlei tijdschriften die je eigenlijk toch niet leest.  Start je consuminderacties met de uitgaven die variabel zijn, dus de categorieën boodschappen, kleding, recreatie, impulsaankopen. Verleg dan langzaam je grenzen en aandachtgebieden naar de vaste lasten en kijk wat je kunt doen om die omlaag te brengen. Je huis verkopen is ook weer meteen zo drastisch maar misschien kun je wel je energiekosten flink omlaag brengen.

Vroeger stonden wij altijd rood doordat we voortdurend uitgaven hadden in de categorie "geef toe aan al je impulsen'' . Geen idee of er wat op de rekening stond maar toch gingen we lekker uit eten, kochten we iets omdat we het leuk vonden en bedachten we ons geen 2 keer om die portemonnee te trekken. Er is niets mis met impulsaankopen als je daar van geniet maar je moet wel weten of het kan. Dat voortdurende rood staan knaagde wel aan me en dat sloeg om in een ronduit machteloos gevoel toen we door pech veel geld nodig hadden voor het huis en er minder inkomsten waren. Impulsaankopen leveren ook maar heel kort een goed gevoel op en van een gevulde spaarrekening heb je langer plezier.

Tot slot, ik kan het niet vaak genoeg zeggen: iedereen maakt zijn eigen keuzes op basis van wat hij zelf belangrijk vindt. Bespaar op dat wat je niet zo belangrijk vindt of wat je makkelijk kunt missen. Misschien komen zo zaken binnen handbereik die nu nog onbereikbaar lijken (een reis, aflossen van schulden, een huis, een nieuwe keuken, gemoedsrust).

donderdag 13 januari 2011

De weekuitgaven

Eerder schreef ik dat ik probeerde meer grip te krijgen op het boodschappenbudget door een indeling in categorieën te maken. Ook hier geldt volgens mij dat als je weet wat je aan afzonderlijke categorieën je uitgeeft, je bewust wordt van de vraag of je wel zoveel geld wilt uitgeven aan drank of vlees of dat wat in het oog springt.

Afgelopen week gaven we € 94,13 uit aan de boodschappen. Ik ben dus binnen het budget van € 95 gebleven en kocht daarvan zelfs nog vitaminepillen. Verder gaven we uit aan de verschillende categorieën:
Groenten en Fruit:                                          € 15,22
Eiwitten                                                          € 19,12
Koolhydraten                                                 € 14,42
Blik, conserven, gedroogd, smaakmakers     € 5,73
Zoet beleg, snoep                                           € 7,08
Drank                                                              € 3,89
Zuivel                                                              € 10,05
Huishoudelijke artikelen                                € 1,54
Katten                                                             € 4,48
Persoonlijke verzorging                                 € 12,60
Totaal                                                            € 94,13

Indeling in categorieën levert toch weer nieuwe inzichten op. Omdat ik zelf niet of nauwelijks drink, vind ik daaraan geld uitgeven al snel zonde. Schatje drinkt wel, graag, en liefst lekkere speciaal biertjes. Ik dacht zeker te weten dat we veel geld aan drank uitgeven waarschijnlijk omdat het niet hoog op mijn prioriteitenlijst staat. Nu blijkt dat het met de drank eigenlijk wel meevalt. Het is vooral vlees dat het merendeel van het budget opslokt, zo ook groenten, fruit en brood. Wij kopen elke week voor bijna € 7,50 aan brood en dan bak ik ook nog elke week een zuurdesembrood, die kostten reken ik nog niet eens mee. Ik vind goed brood zonder troep erin belangrijk, maar ik zie hier toch een besparingskans. Volgende keer maar eens goed neuzen voordat ik het brood in mijn kar leg.

Minder vlees eten is zeker een optie. We eten al niet heel veel (in ieder geval niet dagelijks) maar ook hier kan nog flink op worden bespaard. Vaker zelf een vervanger maken is stukken goedkoper. Vorige week maakte ik al falaffel, spotgoedkoop als je dat zelf doet. Het is natuurlijk ook net zo makkelijk om een kikkererwtenburger te maken met wat groenten en kaas er door (die zijn ook te koop bij de Appie, alleen daar zitten transvetten in dus die kopen we niet meer). Binnenkort dus maar eens wat recepten opsnorren en uitproberen!

woensdag 12 januari 2011

Geluk volgens een 8-jarige

Dit weekend spraken Zoon en ik over geluk. Hij heeft een licht filosofische inslag dus vaak pakken dit soort gesprekjes heel leuk uit. Alleen dit gesprek deed mij van mijn wat-is-mijn-zoon-geweldig-wolkje vallen. Er is nog een lange weg te gaan voor we deze 8-jarige hebben klaargestoomd voor het consuminderpad. Zoon vertelde dat hij zo gelukkig is omdat ik alles heb wat ik wil mama: een computer, Nintendo DS en TV. Daar sta je dan als consuminderaar die zijn kind probeert mee te geven dat het hebben van dingen niet hoeft bij te dragen aan geluk en dat het toch om andere dingen in het leven gaat zoals liefdevolle aandacht, een goede gezondheid en kunnen genieten van het moment.

Gelukkig begreep hij dat wel, mijn zalvende uitleg over de echte waarden in het leven (hij kan me inmiddels heel goed nadoen). Ja, hij genoot inderdaad enorm van die momenten dat hij mag computeren, ook al zit er een tijdslimiet op. Oeps! Ook vond hij het zo zielig voor arme kinderen want die hebben niet alleen geen eten maar ook nog eens geen DS.

Toch is Zoon niet verwend, zeker niet als ik hem vergelijk met andere exemplaren van die leeftijd. Hij is oprecht blij met alles wat je hem geeft of het nu veel of weinig heeft gekost. Alleen hij is een kind van zijn tijd en wordt gebombardeerd met prikkels die tot allerlei verlangens aanzetten. Is het niet via de reclame dan wel via dat ene kind uit de klas dat wekelijks het nieuwste van het nieuwste in de klas toont. En ik steeds maar weer uitleggen over de instroom van centjes, de vaste lasten die eruit gaan en dat wat er overblijft, weinig tot niets dus.

Kinderen van nu worden zo vroegwijs gemaakt door de reclame, het Jeugdjournaal, Klokhuis, Nieuws uit de natuur. Zelfs leuke en onschuldige boeken zoals Dolfje Weerwolfje worden begeleid met een marketingcampagne om geld uit je zak te kloppen in de vorm van een weerwolfje clublidmaatschap voor bijna € 30 per jaar. Heb je dat net afgetikt, komt Zoon blij uit school met een gratis Taptoe en de aanbieding om via school een abonnement te nemen. En de week daarop volgt de aanbieding voor Geographic Junior.

Ouders worden welhaast gedwongen om zich als een boeman op te stellen. Voortdurend alert zijn is ook heel vermoeiend en dus gaan we af en toe overstag. Inmiddels hebben we een abonnement op de Taptoe en de Donald Duck (betaald door Oma) en vorig jaar is er een Nintendo DS XL het huis in geslopen, ook al had ik eerder gezworen dat dit niet zou gebeuren. Het enige wat wij kunnen doen is bijsturen, uitleg geven, praten en hem de financiële waarde doen inzien van zijn wensen. De Nintendo heeft hij dus zelf moeten kopen van verjaardagsgeld en zelf gespaard geld. Maar dit apparaat draagt dan wel wezenlijk bij aan zijn levensgeluk. Dat dan weer wel. Gelukkig.


dinsdag 11 januari 2011

Pastinaak, de 'vergeten' groente

Als we ons uit consuminderoverwegingen richten op groenten van het seizoen, komen we in de winter onvermijdelijk  pastinaak tegen.

Pastinaak is een wortel die licht zoetig smaakt en heel veel bereidingsmogelijkheden kent. Het smaakt goed in soep, geroosterd, gebakken, rauw en gestoofd. Vroeger was pastinaak enorm populair. Voordat we veranderden in aardappeleters waren we pastinaaketers, want het was goedkoop. Nu is pastinaak nog steeds heel betaalbaar maar kennen veel mensen de groente niet. Pastinaak is de hele winter verkrijgbaar. Wel is het zo dat een pastinaak niet te lang na het oogsten gegeten moet worden, hij wordt namelijk vrij snel rimpelig en zacht. Als dat het geval is dan verwerken we hem in ieder geval tot soep.

Voor wie niet weet hoe een pastinaak eruit ziet, hier is tie dan!




Voor een supermakkelijk recept voor geroosterde pastinaak heb je nodig:
Een paar pastinaken
Peper, zout, olijfolie, knoflook
Een paar eetlepels geraspte (Parmezaanse kaas, maar als je dat niet in huis hebt voldoet elke andere kaas)
Een voorverwarmde oven

Verwarm de oven voor op ca 200 graden. Schil de pastinaken (gaat goed met een kaasschaaf), snij in stukken van ongeveer 5 cm. en leg de pastinaak in een braadslee op een vel bakpapier. Meng een paar eetlepels olijfolie met een grote teen geraspte knoflook en schenk dat over de pastinaak. Laat ongeveer 20 minuten roosteren, wel af en toe flink husselen en schudden en de pastinaak omdraaien zodat hij om en om lekker geroosterd wordt. Na 20 minuten strooi je er wat kaas overheen en laatje het nog ongeveer 10 minuten verder roosteren. Voor het serveren doe je er wat peper en zout over en eventueel wat groenspul dat je in huis hebt (bieslook, peterselie, basilicum, niet alles tegelijk maar of-of).
Dit is heerlijk bij aardappelpuree en een stukje vis of kipfilet of waar je maar trek in hebt.

Vandaag eten we dus pastinaaksoep, ook al weer zo makkelijk te maken en goed betaalbaar. Ik betaalde voor ruim 800 gram pastinaak € 2 en dat is voldoende voor een  grote pan soep.

Wat heb je nodig:
800 gr pastinaak (of meer of minder, maakt allemaal niet zoveel uit), geschild en in blokjes gesneden
2 gesnipperde uien
1 tot 2 tenen knoflook, geraspt
2 grote aardappelen geschild en in blokjes gesneden
1 laurierblaadje of andere gedroogde kruiden waar je dol op bent
bouillontabletten (rundvlees- of vegetarisch of kippenbouillon) voldoende voor ca een liter soep
1 el olijfolie
scheutje (soja) room

Olie verwarmen. Pastinaak en aardappel in de pan doen en bakken op zacht vuur, voeg de kruiden en laurier toe samen met de ui en de knoflook. Even bakken en dan water toevoegen totdat het net onder staat. Breng aan de kook en doe dan de bouillontabletten erbij. Laat pruttelen totdat de aardappel en pastinaak zacht zijn (15-20 minuten). Haal dan de laurier eruit en zet de staafmixer erop. Doe dan water erdoor totdat je soep net zo dik of dun is als jij hem graag ziet. Ik vind een stevige pureersoep lekker maar niet iedereen blieft dat.

Maak af met peper en zout en een scheutje room.

Opleukvarianten
- afblussen met sherry voordat je de rest van het vocht toevoegt
- geroosterde sjalotten toevoegen voor het opdienen
- gebakken garnaaltjes toevoegen (dan gebruik je bouillon op basis van groenten of vis)

Eet smakelijk!

maandag 10 januari 2011

De meterstanden van maandag!

Om 9 uur in de ochtend op maandag is het uur U in Huize Spaarcentje: dan krijg ik van mijn mobiel een herinnering dat ik de meterstanden moet noteren. Doe ik dat niet dan bedenk ik me op woensdag pas dat ik dit maandag had moeten doen. Het gasverbruik was deze week 57, precies hetzelfde als vorige week. Stroom is iets gezakt, naar 71. Het verbruik zou lager kunnen zijn: ik heb weinig gedoucht omdat ik een slechte week had. Zoon daarentegen heeft het lang douchen ontdekt. Eerder meldde ik trots dat Zoon zich in 2 minuten inzeept en afspoelt maar die tijden zijn voorbij. Gisteren stond hij voor de 3e dag achtereen voor zijn doen absurd lang onder de douche. Dus toch maar even naar boven gelopen en hét gesprek gevoerd: hoge kosten, energie, milieu, blabla….zijn antwoord: ‘maar het is zo lekker’. Het compromis: alle dagen kort douchen maar op zaterdag is iets langer toegestaan.

Sinds 7 januari zijn wij overgestapt naar Greenchoice. Dit had ik begin december geregeld maar het duurde even voordat de overstap kon worden gedaan, in verband met de afspraken met de oude leverancier, het Nuon. Bij Greenchoice valt ons voorschotbedrag €14 per maand lager uit, dat is alvast een goed begin. Binnenkort krijgen wij van het Nuon de afrekening. Ik ben benieuwd! Omdat ik de meterstanden heb bijgehouden weet ik dat wij iets meer hebben verbruikt het afgelopen jaar. Het is ook nogal koud geweest! Volgens het Nuon wordt er door de kou voor  € 29 meer aan gas verstookt per maand! Dus we kunnen nog zoveel verzinnen om het verbruik te doen dalen, tegen extra kou ben je bijna niet opgewassen.

Evengoed kun je wel iets doen natuurlijk:
-          alleen die ruimtes verwarmen waar je bent
-          alle  tussendeuren dichthouden
-          elke dag het huis goed luchten, hierdoor wordt de lucht droger en sneller te verwarmen
-          zorg dat je voeten warm zijn, dit scheelt zeker een graad op de verwarming. (omgekeerd werkt dit ook: als je koele voeten hebt, ervaar je de omgeving ook als koeler)

In mijn zoektocht naar manieren om ons energieverbruik omlaag te brengen, richtte ik vorige week mijn pijlen op mijn low-energy Freezone Zanussi diepvriezer. Helaas zwijgt de klantenservice van Zanussi in alle talen tot nu toe op mijn vraag wat de vriezer verbruikt op jaarbasis. Dus dat moet ik even parkeren. Iets anders dan maar: de vaatwasser!

Per vaatwasbeurt gebruikt de vaatwasser 1,2 kWh stroom en 15 liter water. Het gemiddelde huishouden gebruikt volgens Milieucentraal 4 keer per week de vaatwasser. Huh! Hier draait dat ding toch elke dag, en dat met een gezin van 3 personen. Wat zegt dat over ons?

Net als met vriezers, zegt een label iets over de zuinigheid van het apparaat. Daarnaast kun je veel doen om het energieverbruik te beperken. Mileucentraal adviseert: niet de vaat voorspoelen, op lage temperatuur wassen, alleen wassen met een volle machine en het apparaat meteen uitzetten als het klaar is.

Tja, het klinkt allemaal zo eenvoudig. Maar voorspoelen doen we toch echt omdat het er anders niet schoon uitkomt, zeker niet als je op lage temperaturen wast. Eens verder zoeken dan maar.  Hier kun je nalezen wat de voordelen van zelf afwassen ten opzichte van een vaatwasser zijn. Bij zelf afwassen is het belangrijk dat je koud voorspoelt (dus handschoenen aan, ik realiseer me nu dat ik warm voorspoel omdat ik anders koude handen krijg) en de afwas in een teiltje doet (zo gebruik je minder water) en niet onder een lopende kraan.

Zelf afwassen scheelt in ieder geval de helft van het water verbruik (gemiddeld 8 tegenover 15 als je het met de vaatwasser doet) maar nog forser in energie. Zelf afwassen doe je op lagere temperaturen en vooral het drogen van de vaat in de vaatwasser kost veel energie.

Ik voel het, het is tijd voor een experiment. Deze week gebruiken wij de vaatwasser niet en doen we de afwas op de hand. Dan zien wij volgende week maandag om 9 uur of ik reden tot jubelen heb. En of Schatje niet bij me weggelopen is.


zondag 9 januari 2011

De voordelen van een weekmenu

Vandaag een lange lap tekst, jullie zijn gewaarschuwd….

Wat voor voordelen levert een weekmenu je op? Tijd en geld! Wat tijd stoppen in nadenken over wát je gaat eten de komende week, levert op een later moment tijd en geld op. Veel mensen hebben het hartstikke druk en dan is een weekmenu een handige houvast. Ik heb het door een slechte gezondheid helaas helemaal niet druk maar ik heb bijna geen energie. Ik moet dus handig omgaan met de beschikbare energie en doe dat door in combinaties te denken (in grote hoeveelheden afkoken, maar één keer per week boodschappen doen, koken met de voorraad die in huis is en niet voor 1 ingrediënt naar de winkel rennen).

Het weekmenu baseer je op de inhoud van je voorraadkast, je koelkast en het seizoen, zo voorkom je verspilling. Ook houd je de gezinsagenda bij de hand met de weekplanning. Zo kun je bijvoorbeeld het eten van de restjes plannen op die dagen dat het spitsuur is omdat iedereen tegelijk naar voetbal, tennis of avondcursus moet en plan je de wat uitgebreidere gerechten op die dagen dat je vroeger thuis bent en tijd hebt.

Heb je überhaupt geen tijd dan kun je ‘s avonds voorkoken voor de volgende dag of eens goed gaan nadenken over hoe je leven is ingericht, maar dat is een onderwerp voor een heel ander blog!  Wat af te raden is, om al bladerend in de allerhande een lijstje te maken, alles te kopen en bij thuiskomst ontdekken dat je de helft al in huis had, weliswaar bijna over datum maar toch. En wat we natuurlijk helemáál niet doen als consuminderaar is pas in de supermarkt bedenken wat we gaan eten. Gegarandeerd dat je dan teveel geld gaat uitgeven.

We beginnen in de koelkast. Zijn er dingen in zekere verlepte toestand die op moeten? Verwerk het meteen en eet het op. Als meteen opeten geen optie is: vries het in of gebruik het voor je eerste maaltijd van het weekmenu.

Het is handig als je een lijst hebt met producten die altijd in huis moeten zijn. Als ik zie dat iets van deze basislijst bijna op is, schrijf ik het op de boodschappenlijst. Ik koop van alles één tenzij het in de aanbieding is. Het continue op peil houden van een basisvoorraad heeft als voordeel dat je eigenlijk op elk moment alles kunt maken en daarvoor alleen de versproducten moet kopen. Wat ik vrijwel altijd in huis heb is: rijst, pasta, aardappelen, gedroogde peulvruchten, tomaten in blik, tonijn, uien, knoflook, diepvries bladerdeeg, lang houdbare (soja)room en verschillende soorten meel en natuurlijk smaakmakers als kruiden, sambal en ketjap. 

Als de koelkast en de inhoud van de voorraadkast bekeken is, kun je beginnen. In welke maand leven we: januari. De maand van de koolsoorten, pompoenen, prei, rettich, witlof, spruiten, veldsla, wortelen, knolselderij. Natuurlijk ook van bietjes, maar daar gruw ik van dus dat negeer ik.

Heb je geen kookinspiratie dan kun je aan de hand van de door jou gekozen producten recepten uitzoeken op bijvoorbeeld Smulweb. Daar moet je wel mee uitkijken want voor je het weet, schrijf je alsnog allerlei dure extra dingen op. Gelukkig kun je ook op Smulweb zoeken op de categorie 'goedkoop' en 'snel & makkelijk'.


zaterdag
Erwtensoep met stokbrood
zondag
Zilvervliesrijst met (zelfgemaakte falaffel, linzen, knolselderij en prei
maandag
Zilvervliesrijst met paksoi, witte kool en kipfilet
dinsdag
Pastinaaksoep met bladerdeeghapjes (restje van Kerstmis)
woensdag
Restjes
donderdag
Oma kookt!
vrijdag
In de oven geroosterde aardappelen met een witlof-gehaktroerbak


Mijn keus is gemaakt: met 3 stronken prei, 1 knolselderij, een paksoi, een witte kool, 3 pastinaken en 3 grote winterwortelen komen we de hele week door. Investering: € 7,50 dus iets meer dan een euro per dag aan groente voor een gezin van 3 personen.

Zaterdag gooien we de helft van de prei, de knolselderij en 2 van de 3 wortelen in de erwtensoep.
Zondag gebruik ik de andere helft van de prei en de knolselderij samen met wat linzen uit de vriezer voor een roerbakgerecht. Daar eten we de falaffel bij die ik eerder maakte (van de kikkererwten die ik ook altijd in huis heb). Hier eten we rijst bij die meteen in een grote hoeveelheid wordt afgekookt (in ieder geval voldoende voor 2 dagen achter elkaar rijst eten en ook nog voor een flink aantal in te vriezen porties).
Maandag gebruiken we de paksoi en de kool samen met de eerder afgekookte rijst en een stukje kipfilet.
Dinsdag maken we van 800 gram pastinaak, een aardappel, ui en knoflook (alle drie basisvoorraad) een grote pan soep. De helft slobberen we naar binnen, de andere helft gaat in de vriezer. Bij de soep eten we gevulde bladerdeeghapjes (restjes van Kerstmis).
Woensdag rukken we de vriezer open en kijken we wat lekker lijkt of wat op moet. Er ligt altijd veel in die vriezer: soep, sauzen, maar ook ieniemienierestjes groentehapjes en stoofschotelprutjes. Het merendeel is geen volwaardige maaltijd meer maar alles op tafel zetten met wat rijst erbij kan prima. Of we maken van de restjes wat gevulde bladerdeeghapjes, hartstikke lekker en makkelijk.
Donderdag laten we ons verrassen door Oma.
Vrijdag halen we ’s ochtends de witlofroerbak uit de vriezer en die warmen we ’s avonds op als de ovenaardappelen bijna klaar zijn (in de schil gesneden ca. 45 minuten in de oven op wat bakpapier, beetje olie erover, af en toe husselen, peper, zout en wat kruidjes toevoegen en eten maar).

Tja en dan is het alweer tijd voor het volgende weekmenu. Ik denk dat ik deze week zeker de helft van de witte kool overhoud en er is veel soep in de vriezer gegaan. Dus met dat in het achterhoofd ga ik dan het volgende weekmenu maken

Misschien heb je hier niets aan en is het gesneden koek voor je. Dan ben je intussen allang afgehaakt met lezen. Maar misschien is het wél handig en nieuw voor je. Ik zie in mijn omgeving soms dat mensen niet ver vooruit denken wat het avondeten betreft en daardoor keuzes maken die duurder uitpakken. Dat is prima als je portemonnee dat ook trekt. Zo niet, dan kun je veel besparen door te plannen.
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...